File PGN: đọc, tạo và chia sẻ ván cờ

Hướng dẫn này thuộc bộ công cụ cờ. Ghép export PGN sạch với danh sách kiểm tra phân tích ván để giữ cả nước đi và lý do sau các quyết định then chốt.

Hai phần của một ván PGN

Bản ghi PGN gồm:

thẻ cặp trong dấu ngoặc vuông; và
movetext chứa các nước có số và kết quả.

Ví dụ:

[Event "Training Game"]
[Site "Online"]
[Date "2026.07.16"]
[Round "1"]
[White "Player A"]
[Black "Player B"]
[Result "1-0"]

1. e4 e5 2. Nf3 Nc6 3. Bb5 a6 1-0

Dòng trống giữa thẻ và movetext cải thiện tương thích và dễ đọc.

Bảy thẻ chuẩn (Seven Tag Roster)

Danh sách chuẩn:

Event — tên giải hoặc ván;
Site — địa điểm hoặc nền tảng;
Date — thường YYYY.MM.DD;
Round — vòng;
White — người chơi Trắng;
Black — người chơi Đen; và
Result — 1-0, 0-1, 1/2-1/2, hoặc *.

Thẻ thêm có thể lưu Elo, mã khai cuộc, thời gian, kết thúc, người chú thích, hoặc metadata khác. Hỗ trợ phần mềm khác nhau.

Movetext dùng ký hiệu đại số

Nước như e4, Nf3, Bxc6, O-O, e8=Q theo ký hiệu đại số. Số nước tổ chức lượt Trắng và Đen.

Token kết quả cuối movetext phải khớp thẻ Result. Học ký hiệu trong ký hiệu đại số cờ vua.

Ghi chú (comments)

Dấu ngoặc nhọn chứa ghi chú:

12. d5 {White closes the center and gains queenside space.}

Dấu chấm phẩy có thể mở ghi chú dòng trong một số ngữ cảnh PGN. Ngoặc nhọn rõ hơn cho chú thích di động.

Ghi chú hữu ích giải thích:

đe dọa;
nước ứng viên;
cấu trúc tốt;
thời gian đồng hồ;
đánh giá bằng lời; và
bài học từ sai lầm.

Tránh nhồi file bằng số engine không giải thích.

Biến (variations)

Dấu ngoặc tròn chứa biến thay thế:

10. Re1 (10. d4 exd4 11. cxd4) 10...O-O

Biến có thể lồng nhau, nhưng lồng sâu khó đọc. Giữ phương án hướng dẫn chính và bỏ nhánh không giải thích quyết định.

Glyph chú thích và NAG

Ký hiệu dễ đọc gồm !, ?, !?, ?!. Numeric Annotation Glyphs dùng mã như $1 cho nước hay trong PGN hướng phần mềm.

Ứng dụng có thể hiển thị glyph khác nhau. Dùng ghi chú khi lý do quan trọng.

Bắt đầu từ thế tùy chỉnh

Ván không bắt đầu từ thế xuất phát chuẩn dùng thẻ setup:

[SetUp "1"]
[FEN "8/8/8/4k3/8/4K3/4P3/8 w - - 0 1"]

FEN phải đủ sáu trường và movetext phải hợp lệ từ thế đó. Đọc hướng dẫn FEN trước khi tạo PGN bắt đầu tùy chỉnh.

PGN so với FEN

PGN lưu ván, nước, metadata, ghi chú và biến.
FEN lưu một ảnh chụp thế và trạng thái hạn chế.

Dùng PGN để ôn và phát lại. Dùng FEN khi chia sẻ một bài tập hoặc thế phân tích.

Import PGN an toàn

Trước khi import:

xác nhận file là văn bản thuần;
kiểm tra thẻ có thông tin riêng tư;
xác minh kết quả khớp;
kiểm tra tính hợp lệ nước;
kiểm tra FEN tùy chỉnh;
giữ file gốc; và
ghi chú app đích có hỗ trợ ghi chú và biến không.

Parser có thể từ chối một ván lỗi trong khi ván khác trong file vẫn hợp lệ.

Vấn đề cú pháp thường gặp

Thiếu dấu ngoặc kép hoặc ngoặc đóng trong thẻ.
Thẻ Result và kết quả cuối movetext không khớp.
Nước đại số bất hợp lệ hoặc mơ hồ.
Ngoặc ghi chú hoặc biến không cân.
Thế tùy chỉnh thiếu SetUp "1".
FEN thiếu trường.
Mã hóa ký tự không chuẩn.
Nhiều ván không tách rõ.

Sau khi sửa tay, hãy validate lại.

Chia sẻ và quyền riêng tư

Thẻ PGN có thể lộ tên, username, địa điểm giải, ngày, Elo và chú thích. Trước khi công bố:

gỡ dữ liệu cá nhân không cần cho phân tích;
xin phép với ghi chú riêng;
tránh lộ danh tính hoặc lịch của trẻ;
kiểm tra điều khoản nền tảng về tái sử dụng dữ liệu ván; và
giữ ghi công khi bắt buộc.

Văn bản thuần dễ sao chép, nên rà soát riêng tư đặc biệt quan trọng.

Quy trình chú thích hữu ích

Export ván gốc.
Thêm suy nghĩ không dùng engine.
Đánh dấu thế then chốt.
Thêm một hoặc hai biến ứng viên.
Kiểm tra bằng engine.
Thay số thô bằng lời giải thích.
Lưu bản chú thích mới.

Giữ bản gốc nguyên vẹn để khôi phục lịch sử nước và metadata.

Câu hỏi thường gặp

Một file PGN có chứa nhiều ván không?

Có. Các ván là bản ghi PGN liên tiếp, mỗi cái có thẻ và movetext riêng.

PGN có phải video hoặc ảnh bàn không?

Không. Đó là văn bản. Phần mềm cờ dựng lại bàn từ các nước.

PGN có lưu biến phân tích không?

Có. Ngoặc tròn chứa biến chú thích đệ quy, ngoặc nhọn chứa ghi chú.

Vì sao PGN của tôi không import được?

Kiểm tra dấu ngoặc kép thẻ, tính nhất quán kết quả, ngoặc cân, ký hiệu hợp lệ, và FEN tùy chỉnh nếu có.

Tham chiếu: Portable Game Notation Specification.

Xem thêm các công cụ cờ vua trong cùng lộ trình.